نقش کلیدی معلمان در چرخه روانی یادگیری دانش آموزان

رضوان حکیم زاده، معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش، در وبینار تواناشو بر اهمیت محیط مثبت یادگیری و نقش معلمان در چرخه روانی یادگیری تاکید کرد. وی گفت بازخوردهای معلمان می تواند خودپنداره مثبت یا منفی در دانش آموزان ایجاد کند.

محیط مثبت یادگیری؛ کلید تحول آموزشی
معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش در وبینار “یک نیمه طلایی” بر اهمیت محیط مثبت یادگیری در تحول آموزشی و تربیتی تاکید کرد. رضوان حکیم زاده با بیان اینکه محیط مثبت یادگیری ساختنی است نه یافتنی، گفت بیشترین ظرفیت برای ایجاد تحول همزمان آموزشی و تربیتی در ایجاد چنین محیطی نهفته است. وی محیط مثبت یادگیری را فضایی امن، آرام و محترمانه برای رشد دانش آموزان و معلمان توصیف کرد.

ابعاد چهارگانه محیط مثبت یادگیری
حکیم زاده در تشریح ابعاد محیط مثبت یادگیری به چهار بعد اصلی اشاره کرد:
– بعد عاطفی-روانی
– بعد اجتماعی-تعاملی
– بعد فیزیکی
– بعد شناختی-آموزشی
وی تاکید کرد در محیط مثبت یادگیری، همه دانش آموزان – نه فقط برترین ها – احساس پذیرش، احترام و امکان رشد می کنند. پژوهش های داخلی و بین المللی نشان می دهد حضور در چنین محیطی موجب افزایش تمرکز و انگیزه، عمیق تر شدن یادگیری، کاهش مشکلات رفتاری و ارتقای سلامت روان می شود.

تاثیر بازخورد معلمان در چرخه روانی یادگیری
به نوشته اخبار فرهنگیان، معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش به موضوع “چرخه روانی یادگیری” پرداخت و گفت: بازخوردهای معلم می تواند زندگی های یادگیری را بسازد یا تخریب کند. زمانی که دانش آموز از سوی معلم خود “توانمند و قابل یادگیری” دیده شود، خودپنداره مثبت در او شکل می گیرد، انگیزش و مشارکتش بالا می رود و احتمال موفقیت تحصیلی اش افزایش می یابد. در مقابل، بازخوردهای تحقیرآمیز و منفی می تواند به خودپنداره منفی، کاهش انگیزه و کناره گیری از فعالیت های درسی منجر شود.

بایدها و نبایدهای رفتاری برای معلمان
حکیم زاده به مجموعه ای از بایدها و نبایدها برای معلمان اشاره کرد:

بایدها:
– ارائه بازخورد سازنده و امیدبخش
– ایجاد رابطه امن و محترمانه با دانش آموز
– فرصت دادن به دانش آموزان برای ابراز نظر
– تشویق “تلاش” در کنار نتیجه
– استفاده از زبان مثبت و احترام آمیز

نبایدها:
– تحقیر، توهین و برچسب زنی
– مقایسه تحقیرآمیز دانش آموزان
– بی توجهی به دانش آموزان خجالتی
– مسخره کردن ایده ها و پاسخ های کودک
– استفاده از نمره به عنوان ابزار انتقام

نقش مکمل خانواده و مدرسه
وی خاطرنشان کرد شکل گیری خودپنداره مثبت یا منفی دانش آموزان تنها به مدرسه محدود نمی شود و خانواده نیز نقش تعیین کننده ای دارد. حکیم زاده با تاکید بر مفهوم “سواد تربیتی” گفت مدرک تحصیلی والدین تضمین کننده سواد تربیتی نیست. اگر خانواده ناخواسته خودپنداره کودک را مخدوش کرده باشد، مدرسه امن و معلم حامی می تواند این آسیب را ترمیم کند.