وقتی خانه و مدرسه پناهگاه نیستند!
بیشترین خشونت علیه کودکان از سوی نزدیکانشان رخ میدهد؛ خانه، مدرسه و محل کار کودک، گاه به محیطی برای آزار جسمی و روانی تبدیل میشوند.
🔵 روایت خشونت پنهان علیه کودکان
خشونت علیه کودکان پدیدهای پنهان اما فراگیر است که در بسیاری موارد در محیطهایی رخ میدهد که باید مأمنی برای امنیت و آرامش کودک باشند. خانه، مدرسه یا محل کار، گاهی خود به صحنه خشونتهای جسمی، روانی و عاطفی بدل میشوند؛ خشونتهایی که بیشتر از سوی نزدیکترین افراد به کودک اعمال میشود.
🎯 خانه، جایی که باید امن باشد
کودک ممکن است در خانه از سوی والدین یا بستگانش با خشونت بدنی یا روانی مواجه شود؛ خشونتی که بهواسطه نزدیکی عاطفی، آسیبهای عمیقتری بر روان او وارد میکند.
🎯 مدرسه، جایی برای آموزش یا آزار؟
مدرسه نیز که باید فضایی برای رشد، امنیت و حمایت باشد، گاه به محل تحقیر، تنبیه و آزار بدل میشود. برخی ویدئوها از خشونت علیه دانشآموزان، تنها بخش کوچکی از واقعیت تلخ مدارس است.
🟢 چه کسانی کودک را آزار میدهند؟
سید حسن موسوی چلک، معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی، تأکید میکند که بیشترین خشونتها از سوی والدین، اعضای بزرگتر خانواده، سرپرستان کودک یا کادر آموزشی و حتی همکلاسیها رخ میدهد.
وی افزود:
🔹 خشونتهای جسمی به دلیل داشتن آثار ظاهری بیشتر گزارش میشوند.
🔹 اما خشونتهای روانی نظیر تحقیر، توهین و تهدید، در سکوت رخ میدهند و آثار عمیقتری دارند.
🔹 همین بیتوجهی به خشونتهای روانی، باعث تداوم زخمهای روحی در کودک میشود.
نقش اورژانس اجتماعی و سازمان بهزیستی چیست؟
پس از گزارش یا شناسایی مورد خشونت، تیم تخصصی بهزیستی شامل مددکار اجتماعی، روانشناس، روانپزشک و در صورت لزوم پزشکی قانونی، ارزیابی اولیه را انجام میدهند.
اگر کودک در شرایط خطرناک باشد یا احتمال خودآزاری وجود داشته باشد، ممکن است حضانت موقت به بهزیستی واگذار شود.
در این مرحله، اقدامات حمایتی و درمانی آغاز خواهد شد.
🔴 خشونت در مدارس و ورود اورژانس اجتماعی
طبق قانون حمایت از کودکان، ورود اورژانس اجتماعی به مدرسه تنها با هماهنگی مدیر مدرسه ممکن است.
مسئولیت اولیه با آموزشوپرورش است؛ اگر نهاد مدرسه نتواند اقدامی مؤثر انجام دهد، خانوادهها یا حتی دانشآموزان میتوانند مستقیماً با اورژانس اجتماعی تماس بگیرند.
پس از هماهنگی، تیم تخصصی وارد مداخله و بررسی میشود.
⛔️ مداخله فوری در صورت اطلاع بهموقع امکانپذیر است.
متأسفانه بیشتر موارد پس از انتشار در فضای مجازی به دست اورژانس اجتماعی میرسند.
معلمان خشونتگرا؛ بررسی سلامت روانی
در صورت ضرورت، امکان ارجاع فرد متخلف به پزشکی قانونی جهت ارزیابی روانی وجود دارد. آموزشوپرورش نیز میتواند بررسیهای درونسازمانی انجام دهد.
هدف نهایی پیشگیری از تکرار خشونت و حفظ امنیت روانی فضای مدرسه برای دانشآموزان است.
📅 روز جهانی حمایت از کودکان قربانی خشونت
۴ ژوئن، روز جهانی حمایت از کودکان قربانی خشونت و تجاوز، فرصتی برای یادآوری مسئولیتهای جامعه در قبال کودکانی است که از آسیبهای روانی، جسمی و جنسی در رنج هستند.
