رژیم خبری؛ راهکاری موثر برای حفظ سلامت روان در شرایط بحران
آیا تا به حال فکر کردهاید که مصرف بیرویه اخبار، همانند خوردن غذاهای چرب و پرقند، چه آسیبهایی به سلامت روان شما و خانوادهتان وارد میکند؟ در شرایطی که همه ما داغدار و غمگین هستیم، مراقبت از ذهن و احساسات نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت اجتنابناپذیر است. علم روانشناسی سالهاست هشدار میدهد که «اضافهبار اطلاعاتی» میتواند به جای افزایش آگاهی، منجر به اضطراب، خستگی ذهنی و احساس ناتوانی شود.
خطرات پنهان مصرف بیرویه اخبار بر ذهن
حقیقت این است که خبر با ذهن همان کاری را میکند که قند و چربی با بدن. مصرف بیوقفه و کنترلنشده اخبار ذهن را فرسوده و مضطرب میکند. بسیاری از ما در چرخهای معیوب گرفتار شدهایم؛ کانالهای خبری را باز میکنیم، دهها پیام را مرور میکنیم و دقایق بعد دوباره همان کار را تکرار میکنیم.
این رفتار که ظاهراً نوعی پیگیری رویدادها است، در عمل فشار روانی قابلتوجهی ایجاد میکند. تکرار مداوم پیامها، حتی اگر اطلاعات جدیدی نداشته باشند، شدت اثر هیجانی را چند برابر کرده و ذهن را در چرخهای از نگرانی نگه میدارد.
چرا باید دانستن جزئیات دقیق حوادث را محدود کنیم؟
باید از خود بپرسیم که واقعاً چه ضرورتی دارد بدانیم فلان پهپاد ارسال شد یا منهدم شد؟ و چرا باید این اخبار روزانه دهها بار تکرار شوند؟ دانستن جزئیات ریز و دقیق هر حادثه، اغلب کمکی به حل مسئله نمیکند و فقط ذهن را بیشتر درگیر میسازد.
وقتی میفهمیم فلان نقطه در چه حجمی آسیب دیده، آیا این دانستن توانایی ما را برای کمک افزایش میدهد؟ یا فقط بار نگرانی را سنگینتر میکند؟ پرسیدن این سوالات به ما کمک میکند تا ضرورت مدیریت ورودیهای اطلاعاتی خود را درک کنیم.
چگونه یک «رژیم خبری» سالم داشته باشیم؟
برای حفظ سلامت روان، باید متناسب با مسئولیتها و ظرفیت ذهنی خود، یک رژیم خبری تعریف کنیم. در این رژیم، همانطور که در تغذیه نوشابههای بسیار قندی را حذف میکنیم، باید برخی منابع خبری را نیز کنار بگذاریم.
گامهای عملی برای اجرای این رژیم عبارتند از:
حذف کامل رسانههای بیگانه و معاند که بخشی از جنگ روانی هستند
مدیریت زمان مصرف رسانههای داخلی حتی اگر خبر درست و ضروری باشند
در نظر گرفتن زمانهای مشخص در روز برای پیگیری اخبار
اختصاص باقی زمان به زندگی واقعی، خانواده و آرامش ذهن
تاثیر مستقیم رسانه بر روحیه فرزندان و خانواده
فشار روانی ناشی از رصد دائمی اخبار، ناخواسته به فضای خانه و روحیه فرزندان منتقل میشود. وقتی مرزهای دشمنی و جنگ روایتها آشکار است، چشم و گوش خود را آگاهانه در معرض فضایی قرار ندهیم که ذهن و احساسات را مسموم کند.
آگاهانه کمتر خبر دیدن، نه بیتفاوتی است و نه فرار از واقعیت؛ بلکه نوعی مسئولیتپذیری در قبال سلامت روان خود و خانواده است. ما باید از ذهن و روان خود و فرزندانمان همانطور که از بدنمان مراقبت میکنیم، محافظت کنیم.
