کاظمی: آمار بازماندگی از تحصیل باید با پژوهش علمی اصلاح شود

علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش، با انتقاد از آمارهای منتشرشده درباره بازماندگی از تحصیل گفت این آمارها واقعی نیست و شامل دانشآموزانی میشود که به خارج مهاجرت کردهاند، در مدارس علوم دینی درس میخوانند یا به دلیل معلولیت در مدارس عادی ثبتنام نشدهاند. وی خواستار ارائه پژوهش دقیق و علمی برای تحلیل درست و جلوگیری از سوءاستفاده در فضای مجازی شد.
تفکیک آمار بازماندگی از تحصیل
کاظمی در جشنواره ملی پژوهشگران، با اشاره به تحلیلهای نادرست از آمار ترک تحصیل، سه گروه اصلی را که به اشتباه در این آمار گنجانده میشوند، برشمرد:
– هزاران دانشآموز مهاجرتکرده: که اطلاعات آنها در سامانه ثبت احوال موجود است، اما در مدارس ایران حضور ندارند.
– هزاران دانشآموز در مدارس طلاب علوم دینی: که اطلاعات تحصیلی آنان در سامانههای رسمی آموزش و پرورش ثبت نشده است.
– صدها دانشآموز دارای معلولیت: که به دلیل امکانات محدود، امکان تحصیل در مدارس عادی را ندارند.
وزیر تأکید کرد که معرفی همه این موارد به عنوان «بازمانده از تحصیل»، تحلیل دقیقی نیست و آمار واقعی نظام آموزشی را مخدوش میکند.
هشدار درباره سوءاستفاده از پژوهشهای قدیمی
به نوشته اخبار فرهنگیان، کاظمی با اشاره به یک مورد خاص، هشدار داد که گاهی پژوهشهای قدیمی (مثلاً مربوط به سالهای ۱۳۹۰-۱۳۹۱) بدون ذکر تاریخ و محدوده اجرا، در فضای عمومی منتشر میشوند و مردم آن را به عنوان وضعیت کنونی میپذیرند. وی بر لزوم واکنش جدی و ارائه تحلیل درست در برابر چنین سوءاستفادههایی تأکید کرد.
چشمانداز پژوهشمحور برای حل مسائل کلان
وزیر آموزش و پرورش، حل مسائل کلان این وزارتخانه را در گرو تحقیقات علمی دانست و خواستار استفاده از ظرفیت دانشگاهها و پژوهشگاههای کشور شد. وی سه مسیر اصلی را برای پژوهش برشمرد:
1- سیاستگذاری مبتنی بر پژوهش: به گونهای که هیچ تصمیمی بدون پشتوانه پژوهشی اتخاذ نشود.
2- تبدیل پژوهش به جریان عمومی: با مشارکت حداقل ۳۰ درصد از معلمان و دانشآموزان در فعالیتهای پژوهشی.
3- بازنگری برنامه درسی: تدوین برنامه درسی جدید بر پایه پژوهشمحوری به جای روشهای معلممحور و کتابمحور فعلی.
تأکید بر توسعه فرهنگ پژوهش از مدرسه
کاظمی با اشاره به جمعیت یکمیلیونی معلمان، «اقدامپژوهی» را ارزشمند اما ناکافی دانست و خواستار فعالسازی ساختارهای پژوهشی در مناطق، تقویت پژوهشسراها و ایجاد ویتنهای فعالیت پژوهشی برای دانشآموزان شد. وی موضوع صرفهجویی (به عنوان پرسش مهر رئیسجمهور) را نمونهای از دهها سؤال پژوهشی دانست که باید از مدرسه آغاز شود.
درخواست شفافیت آماری و تحول پژوهشی
گلایه وزیر، دو پیام اصلی دارد: اول، لزوم شفافیت و دقت در انتشار آمارهای حساس آموزشی و اجتماعی؛ و دوم، عزم جدی برای تبدیل پژوهش به موتور محرک تحول در سیاستگذاری، برنامهریزی و حتی فرهنگ روزمره مدارس. موفقیت در این مسیر، میتواند تصویر واقعیتری از چالشها ارائه و راهحلهای مؤثرتری تولید کند.

